Sự cố thang máy – Vì đâu nên nỗi?

Tại các tòa nhà cao tầng, chung cư, trung tâm thương mại…, thang máy là phương tiện di chuyển không thể thiếu và ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, hàng loạt sự cố liên quan đến thang máy liên tục xảy ra trong thời gian qua khiến nhiều cư dân trong các tòa nhà cao tầng không khỏi lo lắng.

Liên tiếp những sự cố mắc kẹt trong thang máy…

Sáng ngày 5-6-2019, tại Công ty TNHH Ngôi Nhà Đức (33 Lê Duẩn, phường Bến Nghé, quận 1), 21 người bị mắc kẹt trong thang máy ở tòa nhà được đánh giá là hạng A+ cao cấp nhất TP.HCM.

Theo nạn nhân, khi bị kẹt thang máy, không khí ngột ngạt, mọi người liên tục gọi điện cầu cứu. Lực lượng bảo vệ của tòa nhà tìm cách mở thang máy nhưng bất thành. Sự việc kéo dài khiến các nạn nhân ngột ngạt, một số phụ nữ hoảng loạn.

Cũng trong tháng 6, ngày 11/6, khoảng 17h30, tại tòa nhà chung cư Mỹ Sơn Tower (số 62 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội) đã xảy ra sự cố mất điện tạm thời, khiến cả tòa nhà bị cắt điện, thang máy dừng hoạt động khiến hang chục người, trong đó có cả trẻ nhỏ, mắc kẹt trong cabin gây hoảng loạn.

Trước đó, ngày 9/5, cũng xảy ra sự cố khiến 8 người mắc kẹt trong thang máy tại khách sạn Gims ở đường số 5/2A, QL 22, xã Xuân Thới Thượng, huyện Hóc Môn.

Sự cố thang máy xảy ra – Vì đâu nên nỗi?

Theo các chuyên gia, tuổi thọ trung bình của thang máy là trên 20 năm. Tuy nhiên, thực tế cho thấy tại một số khu tái định cư, thang máy mới đưa vào hoạt động vài năm đã có hiện tượng rệu rạo. Điều này đã trở thành nỗi ám ảnh của người dân. 

Sự cố rơi thang máy chung cư rơi thường xuất phát từ 4 nguyên nhân cơ bản: chất lượng thang máy; quy trình lắp đặt; kiểm định; bảo trì, bảo dưỡng không đúng quy định.

Do chất lượng thang máy chung cư không đạt tiêu chuẩn:

Yêu cầu về chất lượng vật liệu, cường độ bu lông, cáp tải để chịu được tải… Được đưa ra dựa trên việc thiết kế tính toán lực nén, xoắn, vị trí của hệ thống khung cabin, cáp… để đảm bảo thang máy hoạt động an toàn và bền bỉ. Nếu không lựa chọn vật liệu đúng bản chất thì sẽ không chịu được tải trọng vận hành khiến cho thang máy nhanh hỏng, xuống cấp và mất an toàn. Liệu mỗi thang máy chung cư mà chúng ta hàng ngày di chuyển có tồn tại những chi tiết “dởm” như thế?

Nhiều chủ đầu tư muốn giảm chi phí đã chọn thang máy không đạt tiêu chuẩn cho các chung cư. Với tính chất thường xuyên và công cộng mà chất lượng kém, đương nhiên thang rất nhanh xuống cấp. Hậu quả là, sau một thời gian ngắn đưa vào sử dụng đã xảy ra các sự việc đáng tiếc, trong đó nghiêm trọng nhất là rơi thang máy gây tai nạn.

Do sai sót trong việc lắp đặt thang máy chung cư:

Đặc thù của thang máy là được lắp đặt ở công trường. Vì vậy, dù bản thân thiết bị thang máy có tốt nhưng khi đơn vị lắp đặt không đủ trình độ, không đảm bảo quy cách thì chắc chắn chiếc thang máy cũng không thể đảm bảo an toàn được. 

Nếu nhà thầu lựa chọn những đơn vị nhân viên kỹ thuật không có chuyên môn và không kiểm soát chặt chẽ quy trình lắp đặt sẽ đem lại những sản phẩm kém chất lượng. Nhiều đơn vị khi lắp đặt thang máy không có các thiết bị kiểm tra: đo độ rung lắc của cabin, độ ồn của động cơ, lắp bị lệch tâm…, kỹ thuật viên lắp không đúng tiêu chuẩn đe dọa sự an toàn thang máy.

Do tắc trách trong việc kiểm định thang máy chung cư:

Thang máy được đưa vào danh mục các thiết bị, máy móc, vật tư yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động. Bắt buộc phải kiểm định để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người sử dụng.

Một thực trạng hiện nay là nhiều đơn vị kiểm định thiếu chuyên nghiệp, không đủ nguồn nhân lực, vật lực vẫn được quyền hoạt động. Tính trung thực, khách quan trong công tác kiểm tra, kiểm định an toàn thang máy hiện nay cũng cần đặt nghi vấn. Rất nhiều thang máy chung cư không đạt chất lượng nhưng tại sao công tác kiểm định không phát hiện ra? Chỉ làm cho có hay là đã móc nối ăn chia với nhà thầu để qua mặt người tiêu dùng? Hai bên đều có lợi, kết quả chỉ có người dùng thang đón nhận rủi ro.

Ngoài ra công tác kiểm định, thẩm định sự an toàn của thang máy chung cư cũng chưa chặt chẽ. Nhiều thang máy gần chục năm vẫn chưa được cơ quan có thẩm quyền kiểm định “hỏi thăm”.

Do bảo trì, bảo dưỡng thang máy chung cư không đúng quy trình:

Một thực trạng đáng lo ngại ở các khu chung cư là các bên quản lý và công ty cung cấp thang máy rất hời hợt với việc bảo trì bảo dưỡng thang máy dù thiết bị có tần suất sử dụng liên tục.

Nhân viên trực của tòa nhà phải được huấn luyện tốt về xử lý cơ bản cứu hộ. Thiết bị cứu hộ của thang máy, đèn chiếu sáng khẩn cấp, quạt thông gió hoặc điều hòa thang máy, chuông cấp cứu phải luôn đảm bảo hoạt động tốt, bảo trì hàng tháng giả, định tình huống mất điện để kiểm tra. Rất nhiều trường hợp thang máy chung cư khi xảy ra sự cố mới phát hiện ra điểm bất cập. Hệ thống mạch an toàn bị nối tắt, hệ thống phanh điện từ hoạt động kém, bộ cứu hộ tự động không hoạt động, chuông báo, ắc quy đèn dự phòng hết… Vậy mới nói, không nên mất bò mới lo làm chuồng.

Nhiều đơn vị bảo trì rất vô đạo đức khi đấu tắt mạch an toàn của thang. Mạch an toàn của thang máy được ví như phanh xe đối với ô tô vậy. Nó có tác dụng bảo vệ, tự ngừng thang khi không đủ điều kiện an toàn. Thang máy rơi tự do, kẹp chân khách đi thang hay cửa thang mở không có cabin… Xảy ra cũng từ nguyên nhân này là nhiều. 

Việc bảo trì thang máy ở nhiều chung cư không tuân thủ quy trình của hãng. Việc thay dầu hộp số, thay mỡ trục động cơ không được thực hiện. Điều này dẫn đến việc thiết bị không đảm bảo an toàn, bị rút ngắn tuổi thọ. Ở nhiều tòa nhà công tác vệ sinh phòng máy gần như không được thực hiện định kỳ. Bụi và rác có thể rơi vào trong đường cáp. Để lâu ngày sẽ làm mòn cáp, thang dễ rung lắc, có thể tuột cáp, dẫn đến rơi tự do.

Cần tập huấn kỹ năng thoát hiểm đề phòng tai nạn thang máy

Người dân sống tại chung cư lo sợ trước những nguy cơ có thể xảy ra. Tuy nhiên, phần lớn chưa được tập huấn kỹ năng xử lý khi gặp sự cố trong thang máy. Nhiều người khi rơi vào tình huống này thường cố gắng cạy cửa, thậm chí cố nhảy ra khỏi thang.

Tuy nhiên, việc cố cạy cửa thang máy để thoát ra là không nên. Bởi trong lúc đang cạy cửa và chui ra ngoài mà điện trở lại thì vô cùng nguy hiểm. Chỉ được mở cửa thủ công khi chắc chắn đã cắt nguồn điện, các yếu tố an toàn đảm bảo.

“Tốt nhất nên gọi cứu hộ, tự ý mở cửa thang máy và nhảy ra ngoài là rất nguy hiểm. Chỉ sau khoảng 20 – 30 phút mà không tìm được sự trợ giúp từ bên ngoài thì mới nên thực hiện việc cạy cửa để không khí lọt vào, tránh bị ngạt. Tuyệt đối không nên nhảy ra ngoài.”. Một cư dân cho biết, cần trang bị kỹ năng xử lý tình huống khi gặp sự cố. Những sự cố này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tinh thần, tính mạng, tài sản của cư dân. Các đơn vị vận hành cần sớm triển khai chương trình tập huấn này cho cộng đồng cư dân.

Tìm hiểu chi tiết nhất về kĩ năng xử lí khi gặp sự cố thang máy tại bài viết sau: Kĩ năng xử lý khi kẹt thang máy

->> Nhấn theo dõi page facebook: Công ty TNHH Phát triển thương mại Thiên Long Nam để cập nhật thêm những thông tin bổ ích về thị trường điều hòa thang máy.